Sollicitatieplicht, een nachtmerrie voor werkgevers

Nachtmerrie
Plaats een vacature en ontvang tientallen tot honderden sollicitaties. Mooi toch, of niet? Het is een nachtmerrie voor elke ondernemer, want van alle sollicitaties is minimaal 60% van mensen die ‘moeten’ solliciteren om hun uitkering niet in gevaar te brengen.

Stimuleren
“Actief solliciteren is de beste manier om werk te vinden.”, vindt het UWV en zij bepalen of je genoeg je best doet. Als je te weinig solliciteert word je gekort op je uitkering. Klinkt logisch, maar het neemt je verantwoordelijkheid als mens niet serieus. Het UWV is namelijk niet in staat om kwalitatief te bepalen of het aan je moraal ligt of aan het gebrek aan banen. Zij controleren dus alleen maar op aantal sollicitaties per maand, en treden belerend op als je de kwantitatieve doelstelling niet haalt. Je werkt hiermee onzin-sollicitaties in de hand. Iedereen veinst dan toch sollicitaties of schrijft maar wat in het wild. Laatst had ik bijvoorbeeld een sollicitant van 59 uit Staphorst voor een startersbaan op de boekhouding in Rotterdam. Dus is het een besparing op de uitkeringskosten? Nee, want de meesten voldoen aan het schijncriterium van 4 sollicitaties per maand. Vinden WW-ers hierdoor gemakkelijker een baan? Nee, want zij-die-solliciteren-omdat-het-moet komen niet door de selectie heen en zij blijven hun uitkering houden.

Weinig nut
De sollicitatieplicht heeft dus weinig nut om de uitkeringskosten te verlagen. En wat schieten de werkzoekenden en de werkgevers ermee op? De mensen met een uitkering die een baan willen, zullen er alles aan doen om een baan te krijgen. Echt hoor, want het hebben van een uitkering is over het algemeen niet leuk. Gemotiveerde mensen schrijven toch wel op banen waar ze zich toe aangetrokken voelen.
Op dit moment hebben werkgevers last van de sollicitatieplicht, omdat het ze veel tijd en aandacht kost om de stroom aan sollicitanten door te akkeren. Dit is ook nog eens frustrerend, want een goede werkgever wil op een nette manier sollicitanten behandelen. Dit is met de huidige aantallen schier onmogelijk. Zonder geautomatiseerd systeem met standaardafwijzingen is het eigenlijk niet te doen. Ook staat het selectieproces onder druk, want om een grove schifting te maken selecteer je eerst op meetbare punten, zoals leeftijd en opleiding, en niet op de kwalitatieve onderbouwing. Het lezen van de motivaties, waar veel werk in wordt gestoken, lukt gewoonweg niet.
Ook werkzoekenden hebben last van de sollicitatieplicht. Jouw zorgvuldige sollicitatie komt namelijk op een grote hoop met het risico dat er amper inhoudelijk naar je ervaring en motivatie wordt gekeken. Ook zou het mij niet verbazen dat werkgevers minder banen openstellen, juist om dit extra werk te voorkomen. Okay, dat zal niet vaak gebeuren als de nood hoog is, maar elke vacature is er een, dus ontlast de werkgevers hierin.

EHBA
Wat kun je er nu aan doen om verlost te worden van de berg werk die na het plaatsen van een vacature volgt. Je kunt uitwijken naar selectiehubs, zoals een uitzendbureau. Helaas zijn daarvan de kosten onevenredig hoog. Dus toch eerst zelf proberen (voor paar honderd euro staat je vacature online), of toch een bureau inschakelen, wat al gauw een paar duizend euro kost. En als je het dan eerst zelf probeert, dan heb je al snel behoefte aan EHBA, namelijk Eerste Hulp van Afwijzen. Sterker nog, in toenemende mate zie je dat een werkzoekende geeneens meer bericht krijgt, noch van ontvangst, noch een afwijzing, en al helemaal niet met een onderbouwing. Een verschraling van menselijke aandacht.

Kortom
Laten we de sollicitatieplicht afschaffen. Steek als uitkeringsinstantie je tijd in het geven van positieve aandacht aan de welwillende werkzoekende. Want wat je aandacht geeft, groeit. Negeer hen die toch geen baan willen, want ook met straffen is het effect verwaarloosbaar. Hierdoor ontstaat gaandeweg weer een gezonde balans tussen vacatures en het aantal sollicitanten. En werkgevers worden ontzorgd, en welwillende werkzoekenden raken minder gefrustreerd. Ik kijk ernaar uit.